NGÔ QUYỀN KHÓA 13 KHÓC BẠN PHẠM PHÚC HẢI
Diệp Hoàng Mai & Phùng Thị Ngọc Dung
Từ trái sang phải: Nguyễn Mạnh Dũng, Diệp Hoàng Mai, Đinh Thiên Tùng, Phùng Thị Ngọc Dung, Phạm Phúc Hải.
LANG THANG MỘT CÕI ĐI VỀ…
Năm 1975 một loạt biến cố đổ ập xuống gia đình của Hải. Tháng 02/75 ba của Hải, nguyên sĩ quan sư đoàn 18 bộ binh tử trận. Tháng 04/75 cả gia đình Hải gần như thất nghiệp và rơi vào cảnh đói nghèo. Chủ nghĩa lý lịch phá vỡ ước mơ vào trường đại học của Hải. Công việc bấp bênh, tương lai mù mịt, khát vọng vỡ tan… Khi người yêu của Hải lấy chồng, thì niềm tin cuộc sống của Hải hoàn toàn sụp đổ…
Thấy Hải suốt ngày ru rú trong gian bếp tối tăm, cả nhà cứ cho rằng Hải thất tình nên hóa dại. Vì vậy mà tất cả những nỗi nhọc nhằn hay bất nhẫn, cả nhà đổ trút vào Hải. Không có kiến thức về bệnh tâm thần, nên không ai trong gia đình để ý những dấu hiệu trầm cảm của Hải. Mặc chị em càu nhàu chì chiết, Hải vẫn lặng thinh không phản ứng. Một thời gian sau, Hải bắt đầu đi lang thang khắp nơi … moi rác. Có những lúc Hải ôm đầu máu chạy về, mặt mày sưng húp chỉ vì tranh giành rác nên bị đám người đi lượm ve chai đánh đuổi. Có những lúc Hải bị trúng thực nôn thốc tháo đến tận mật xanh, chỉ vì ăn phải những thứ thiu ôi nơi bãi rác…
Càng lúc Hải càng hoang tưởng, thường xuyên mắng chửi ầm ĩ “những kẻ rắp tâm ám hại” mình. Năm 1980 gia đình phải làm thủ tục gửi Hải vô bệnh viện tâm thần. Những lúc bệnh ổn định, Hải được phép trở về nhà. Khi tái phát, Hải nhập viện điều trị. Cứ như thế, Hải trở thành bệnh nhân thường trực của bệnh viện tâm thần Biên Hòa hơn 30 năm qua…
Năm 1997, tôi tình cờ gặp lại Phạm Phúc Hải trong bệnh viện tâm thần. Hôm đó tôi đến tìm hiểu về liệu pháp điều trị mới dành cho người điên, và Hải là một trong những bệnh nhân được chọn thử nghiệm. Kết thúc chương trình, tôi đến bên Hải:
- Bạn nhớ tui hôn?...
- À, Diệp Hoàng Mai đó hả?”
- Anh Hải giỏi thiệt! Lâu lắm rồi, mà vẫn nhớ đầy đủ họ tên của chị Mai…
Một đồng nghiệp trẻ đi cùng tôi khen ngợi Hải, nhắc tôi hỏi xem Hải còn nhớ những ai học chung lớp với mình. Không suy nghĩ lâu, Hải kể rành rọt và đầy đủ họ tên từng đứa bạn học cũ : Chung Vũ Hùng, Nguyễn Mạnh Dũng, Nguyễn Trung Nghĩa, Phùng Thị Ngọc Dung, Đinh Thiên Tùng, Đào Minh Hòa, Phan Văn Chánh, Trần Thanh Châu … Ôi trời, bạn tôi như vầy ai bảo bạn điên? Tôi hỏi tiếp:
- Nè, ông có …bồ chưa?
- Ờ, ờ ! Đôi khi cũng nghe lòng rung động, lòng rung động…
Ánh mắt của Hải bất chợt thất thần, rồi gục đầu lầm bầm những câu vô nghĩa … Cô điều dưỡng vội xin phép đưa Hải về trại. Nhìn dáng đi thiểu nảo của bạn mình khuất dần trong khuôn viên quạnh hiu của bệnh viện tâm thần, tôi không thể nào cầm nước mắt….
Diệp Hoàng Mai
®
GIÃ TỪ GÓC TỐI CUỘC ĐỜI…
Và cứ thế, cuộc đời Phạm Phúc Hải là một chuổi ngày dài lang thang buồn tẻ. Những lúc bệnh tạm ổn trở về nhà, thế giới riêng của Hải là một… góc tối.
Trong căn nhà bé nhỏ mẹ cha để lại, Hải có riêng một góc tối rộng chừng… một mét vuông. Góc tối này vừa đủ chỗ cho Hải nằm co ro… không duỗi cẳng. Góc tối kề sát bếp, bên cạnh nhà tắm và WC. Cũng tại góc tối này, rất nhiều đêm mất ngủ Hải chong ngọn đèn tù mù ngồi… giải toán. Giải được, Hải reo mừng hát ca bất kể giờ giấc. Không giải được, Hải la hét mắng chửi ầm nhà… Để sáng ra Hải lại lang thang khắp nơi nhặt nhạnh, đùm túm mang vác đủ thứ thiên hạ vứt bỏ nơi bãi rác…
Mùng 7 Tết Nhâm Thìn, tôi và các bạn đến thăm ngay khi hay tin Hải xuất viện. Tôi gọi điện cho Trần Thanh Châu chuyện trò với Hải. Chung Vũ Hùng gọi điện cho Trần Thế Định chuyện trò với Hải. Tôi và Mai chuẩn bị sẵn mấy phong bì đỏ để các bạn … lì xì cho Hải. Hải rất vui với mấy chiếc phong bì có những tấm giấy bạc mới bên trong. Hải vui vẻ khoe mấy chiếc phong bì đỏ, khi tôi đề nghị chụp hình.
Buổi tối hôm đó, Hải cứ đếm đi đếm lại những tờ giấy bạc rồi đưa hết cho chị:
- “Thôi, tui cho hết chị nè! Từ nay tui không… sân si với chị nữa đâu…”
Mười hai giờ đêm hôm đó, Hải vẫn ngồi xem truyền hình với chị và cháu. Sáng sớm mùng 8 Tết, chị của Hải thức dậy đã thấy em mình đung đưa trên cây xà ngang, ngay trên góc tối Hải từng thu mình sống một quãng đời dài. Có lẽ trong giây phút thực sự tỉnh táo hiếm hoi, Hải đã quyết định chọn lối đi về cho cuộc đời mình, bằng một sợi dây thừng oan nghiệt…
Bao nhiêu năm rồi còn mãi ra đi
Đi đâu loanh quanh cho đời mỏi mệt…
Bạn Hải ơi!
Theo lời đàn em Diệu Hương thì, dù cho “anh Hải sống trong thế giới hư ảo của người mất trí. Nhưng khi về cõi vĩnh hằng, mọi người đều bình đẳng …” Huống gì Hải ơi, suốt chuổi ngày đơn độc trong thế giới hoang tưởng, Hải không hề quên họ tên những người bạn chung lớp thời trung học của mình. Vậy thì Hải ơi, mình và bạn bè cũng không thể nào quên người bạn thân thương Phạm Phúc Hải. Yên nghỉ nha Hải, bây giờ thì bạn đã thực sự thoát nợ trần gian. Mình và bạn bè sẽ luôn cầu nguyện cho hương linh của bạn, sớm siêu thoát và thật bình yên nơi cõi vĩnh hằng…
Phùng Thị Ngọc Dung và bạn cùng lớp 12B3 (nk 74-75)
®
TÌNH BẠN LỚP BÊ BA
Không phải đợi đến lúc gặp lại tôi, Trần Thanh Châu mới gửi quà cho Phạm Phúc Hải. Những năm trước đó, thỉnh thoảng Châu vẫn gửi tiền về cho bạn Hải. Với Châu, đó là niềm vui được chia sẻ với người bạn học kém may mắn của mình.
Tháng 07/2009, Châu có vẻ ngại ngần khi nhờ tôi cầm tiền về cho Hải. Tôi đề nghị với Châu “ Mình nên chia ra nhiều lần, cho bạn Hải được nhiều lần vui…” Thanh Châu đồng ý, và các bạn cùng lớp B3 cũng đồng ý cách làm của tôi. Thế là vào dịp Tết và sinh nhật Hải, tôi và các bạn lại mang “quà của Châu” trao tặng Hải. Gì thì gì, nhất định dịp Tết phải có bộ áo quần mới cho Hải. Phần tiền còn lại, chúng tôi gửi chị của Hải bồi bổ thêm phần nào cho bạn. Tiền của Châu, nhưng cách làm là của tôi và các bạn ở bên nhà.
Tháng 07/2010, Châu đón tôi về nhà. Tôi có bốn ngày lang thang cùng Châu khắp San Diego. Châu hỏi tôi rất nhiều về Hải, và tôi cũng kể Châu nghe cặn kẻ về bạn Hải của chúng tôi. Tôi đùa với Châu:
- ”Chưa biết giữa mình với Hải, ai hạnh phúc hơn ai? Bởi … người điên không biết nhớ, và người say không biết buồn mà! Hải không nhớ nên ổng cũng hỏng buồn…”
Trước lúc chia tay, Châu gửi tiếp cho tôi 100 USD nữa để dành “chăm sóc” bạn Hải.
Như thông lệ, tôi và Dung đi chọn quà cho Hải. Một bộ trang phục mới, và những món quà Tết khác cho bạn. Thêm nhiều tờ tiền lẽ mới tinh, để Hải có thể … lì xì cho ai tùy thích. Dù cho có ý kiến “không nên mua quà và cho tiền Hải, vì trước sau gì Hải cũng … không dùng ”. Nhưng tôi nhất định phải có quà cho Hải, có tiền cho Hải. Bởi tôi cảm nhận được ít nhiều niềm vui của Hải những lần bè bạn ghé thăm, chuyện trò và tặng quà cho Hải. Miễn Hải vui là được, để rồi sau đó Hải muốn cho ai, tặng ai là tùy Hải. Vẫn có những lúc Hải không điên loạn, có lúc Hải chỉ chập chờn giữa ranh giới tỉnh – điên. Các cô điều dưỡng ở bệnh viện tâm thần cho tôi biết:
- “ Chú Hải hiền lành lắm! Nếu chú uống thuốc đều đặn sẽ ít lên cơn…”
Trước Tết Nhâm Thìn 2012, tôi và Dung hí hửng ôm hai gói quà to gói giấy hoa, thắt nơ thật đẹp đến nhà Hải. Chị của Hải cho biết, Hải lên cơn khá nặng nên gia đình đưa Hải nhập viện tâm thần. Hai đứa gửi quà lại nhà, rồi chạy vào bệnh viện thăm Hải. Khi Hải xuất hiện sau lần song sắt, trong bộ đồng phục bệnh nhân tâm thần, tôi run tay và chảy nước mắt, nên không thể nào ghi lại hình ảnh tội nghiệp đó của bạn mình. Hải bị bệnh đường ruột kéo dài, không ăn uống được nên ốm tong teo. Hải nhờ tôi nhắn với chị bảo lãnh cho Hải về nhà ăn Tết, qua Tết Hải sẽ trở lại trại điều trị bệnh.
Mùng 7 tết tôi hay tin Hải về nhà, ngay lập tức tôi cùng với Phùng Dung, Vũ Hùng và Thiên Tùng tới thăm Hải. Tôi chỉ tiếc Hải không được mặc bộ đồ mới tôi và Dung cất công chọn lựa, không ghi lại được hình ảnh Hải xúng xính tươi cười khi mặc áo quần mới mà tôi “thay mặt” Trần Thanh Châu mua tặng Hải. Đó là cuộc chuyện trò lần cuối cùng của bạn bè lớp 12B3 với người bạn hiền lành Phạm Phúc Hải. Sáng sớm hôm sau, chúng tôi được tin Phạm Phúc Hải đã tự kết liễu cuộc đời.
Chị của Hải kể lại với tôi, sau một hồi lâu vui vẻ đếm đi đếm lại tiền lì xì “Hải đem cho chị hết, bảo thôi không sân si với chị nữa….” Gần nửa đêm, Hải lại buồn buồn than với chị:
- “Cuộc đời tui sao khổ quá!...”
Nửa đêm về sáng, Hải quyết định kết thúc chuỗi ngày lang thang của Hải nơi chốn hồng trần…
Giữa đêm, tôi điện sang Mỹ báo tin cho Trần Thanh Châu. Châu thảng thốt, vì mới chuyện trò với Hải trước đó không lâu. Châu tức tốc gửi về phần hùn với lớp số tiền 300 USD, để phụ lo ma chay cho Hải. Bạn Quảng Thị Hoa lớp 12A2 (nk 74-75) , biết chuyện của Hải khi tình cờ gọi điện về thăm tôi, cũng gửi hùn với lớp tôi 100 USD. Thêm số tiền đóng góp của bạn bè bên nhà, toàn bộ số tiền lớp chúng tôi gửi gia đình bạn Hải ngay buổi tối mùng 9 Tết là mười triệu, một trăm ngàn đồng. Chị của Hải xúc động bật khóc: “Chị mang ơn các bạn của Hải rất nhiều….”
Số phận của Hải đơn độc đến cuối cuộc đời, chỉ lẻ loi một tràng hoa tang chia buồn của lớp 12B3. Nhưng tôi chắc chắn, Hải rất ấm lòng với tấm chân tình của những người bạn học cũ. Phạm Phúc Hải ơi, đến bây giờ bạn mới thực sự hết khổ hết buồn. Những dòng này thay nén nhang tôi vĩnh biệt bạn!....
Tháng 02/2012
Diệp Hoàng Mai
Hình ảnh của Phạm Phúc Hải và Bạn bè:
